لزوم بازگویی خاطرات سه میلیون رزمنده در جبهه‌ها


به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، پیش از ظهر امروز طی مراسمی آیین رونمایی از ۳۰ عنوان کتاب تاریخ شفاهی مربوط به دوران دفاع مقدس برگزار شد. این مراسم به همت بنیاد حفظ و نشر آثار دفاع مقدس و سازمان اسناد و مدارک دفاع مقدس برگزار شد.

در این مراسم سردار سرتیپ دوم پاسدار غلام‌رضا علاماتی، رئیس سازمان اسناد و مدارک دفاع مقدس ضمن گرامی‌ داشتن یاد و خاطره ۴۰ سالگی فتح خرمشهر طی عملیات بیت المقدس و همچنین گرامی‌ داشتن یاد امام خمینی (ره)، شهدای جنگ تحمیلی و رزمندگانی که در آن دوران نقش آفرینی کردند و قرائت حدیثی از امام صادق (ع) گفت: شهدا و رزمندگان در عمل همه مردم را دعوت –به راه حق- کردند. آنها با جان خودشان و ایثارشان صحنه‌های بی بدیلی را ایجاد کردند. امروز در هر کوچه و خیابانی نام شهدا می‌درخشد.

 

هر رزمنده یک صندوقچه اسرار…

وی در بخش دیگری گفت: رهبر انقلاب گفتند هر رزمنده یک صندوقچه است و لازم است که این صندوقچه‌ها را باز کنید. آنها راویان در صحنه بودند و و لازم است که اینها را پیدا کنید و به سرمایه خود بیفزایید.

سردار علاماتی ادامه داد: سازمان اسناد و مدارک دفاع مقدس ماموریت دارد تاریخ شفاهی دوران دفاع مقدس را در تمام سازمان‌های لشکری و کشوری جمع آوری، تدوین و در اختیار مردم قرار دهد تا مردم ایران حظ و بهره آن را تا ۱۰۰ الی ۲۰۰ سال آینده ببرند.



وی گفت:‌ در سنوات گذشته حرکات خوبی انجام شد و در بنیاد حفظ و نشر آثار دفاع مقدس برنامه‌های استانی برای تدوین آثار داشتیم. طی این برنامه‌ها با رزمندگان مصاحبه می‌کنند تا صندوقچه‌ها باز شوند.

رئیس سازمان اسناد و مدارک دفاع مقدس تاکید کرد: در سال ۱۴۰۰ قریب به ۱۲ هزار و ۴۱ ساعت مصاحبه انجام شد و این مصاحبه‌ها در قالب ۱۹۷ عنوان کتاب تولید شده‌اند که ۱۱۴ عنوان کتاب –اکنون- آماده چاپ است و قریب به ۱۰۰ عنوان کتاب هم چاپ شده‌اند.

تولید ۳۰ عنوان کتاب از ۱۲ هزار ساعت مصاحبه

در بخش دیگری از این مراسم وی گفت: طی سالیان گذشته بیش از ۱۰۰ عنوان کتاب در حوزه تاریخ شفاهی رونمایی کردیم. این روند در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و ستاد فرماندهی کل قوا پیگیری شده است. در ارتش نیز بیش از ۴ هزار ساعت مصاحبه انجام شده است. 

سردار علاماتی همچنین گفت: در ناجا (فراجا) و وزارت دفاع نیز این روند جمع‌آوری تاریخ شفاهی در حال اجراست. در سازمان‌های کشوری نیز این کار دنبال می‌شود. 

وی برگزاری مراسم رونمایی از ۳۰ عنوان کتاب تاریخ شفاهی مربوط به سال ۱۴۰۰ را حاصل بیش از ۱۲ هزار ساعت مصاحبه دانست و ادامه داد: این کارها در یک مرحله در استان‌ها داوری شده‌اند. و از هر استان یک اثر درسطح ملی ارزیابی شده است. از بین اینها ۳ عنوان کتاب برتر شناخته می‌شوند و ۲ عنوان کتاب نیز به عنوان شایسته تقدیر معرفی می‌شود. 

 

ارزیابی آثار براساس سه شاخص اصلی

در بخش دیگری از این مراسم علی میر هاشمی از کارشناسان سازمان اسناد و مدارک دفاع مقدس درباره فرایند ارزشیابی آثار تولید شده در حوزه تاریخ شفاهی در این سازمان و صدور مجوز برای آنها توضیحاتی داد و گفت:‌ اقدام به تولید کتاب در حوزه تاریخ شفاهی حدود ۷ الی ۸ سال است که در بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس شروع شده است و در ابتدا به آن با دیده تردید نگاه می‌شد. چرا که سازمان‌های مختلفی مشغول این کار بودند.

وی گفت: امروز که در مرکز دانشنامه‌نگاری دفاع مقدس حضور دارم می‌بینم در حوزه تاریخ شفاهی کارهای بزرگی انجام شده است. رده‌های میانی، بالا و عملیاتی در آثار تولید شده پوشش داده شده‌اند و این کار بخشی از نیاز عام و پژوهشگران را جواب می‌دهد.

میر هاشمی با بیان اینکه هر کاری که تولید می‌شود دارای ارزش‌های خاص خود است، انتخاب آثار برتر حوزه تاریخ شفاهی را یک سنت در سازمان اسناد و مدارک دفاع مقدس دانست و گفت: این آثار از نظر ساختار، محتوا، زبانی مورد ارزیابی قرار گرفتند و علاوه بر آن برای ارزیابی یک‌سری ارزش‌ افزوده‌هایی را نیز در آثار مدنظر قرار دادیم.

 

 

«فرهنگ جبهه‌ها» مدینه فاضله انقلابیون

حجت الاسلام سعید فخرزاده کارشناس در حوزه تاریخ شفاهی نیز ضمن بیان اینکه روایت شاهدان، عاملان و ناظران در تولید آثار تاریخ شفاهی اهمیت دارد گفت: در طول ۸ سال دوران دفاع مقدس بخش عظیمی از مردم در قالب‌های گوناگون در ساختار نظامی و غیر نظامی این جنگ مشارکت داشتند.

وی افزود: از خانمی که در روستای خود تخم مرغ تولیدی‌اش را به جبهه‌ها می‌فرستاد یا ماجرای رخت‌شوی خانه‌‌ای که به تازگی در اثر «حوض خون» مورد توجه رهبر انقلاب هم قرار گرفت تا کارگزاران نظام همه در دفاع مقدس مشارکت داشتند و روایت و خاطره این افراد برای تاریخ مهم است.

این کارشناس حوزه تاریخ شفاهی تاکید کرد: در حوداث و وقایع دوران دفاع مقدس، رفتارها، کردارها و بیاناتی هست که مجموع آنها یک فرهنگ را شکل می‌دهد که به آن «فرهنگ جبهه» می‌گوییم. این فرهنگ از نظر برخی کارشناسان علوم اجتماعی مدینه فاضله انقلابیون است.

وی گفت: در دوران دفاع مقدس یک الگوی عملی اتفاق افتاد و لازم است که آن را به عنوان هدف انقلاب اسلامی بشناسیم و به بیرون از مرزها معرفی کنیم.

 

حضور سه میلیون رزمنده در خط مقدم و کلی خاطره نگفته!

درحالی که قرار بود در این مراسم سردار کارگر، رئیس مرکز حفظ و نشر ارزش‌های دفاع مقدس نیز حاضر شود، به جای او امیر سرتیپ نبی سهرابی، جانشین مرکز مذکور حضور پیدا کرد و ضمن ابلاغ سلام سردار کارگر یاد و خاطره دوران دفاع مقدس را گرامی داشت و بابت حادثه ریزش ساختمان «مترو پل» در شهر آبادان به داغداران این حادثه تسلیت گفت.

در ادامه هم سردار سهرابی ضمن گرامی‌ داشت روز ۴ خرداد به عنوان روز پایداری دزفول اشاره‌ای به علم «مدیریت دانش» کرد و از اهمیت حفظ تجربیات و ثبت و ضبط آنها گفت و در ادامه با ربط دادن این علم به حفظ دستاوردهای دوران دفاع مقدس اظهار کرد: این دوران هیچ بدیلی ندارد. ملت ما در آن دوران مظلوم واقع شد و درحالی که همه مردم و رزمندگان در آن دوران بدون چشم‌داشت در جبهه‌ها شرکت می‌کردند. همه مردم در آن مقطع از فرمانده کل قوا (امام خمینی ره) پیروی می‌کردند.

وی افزود: یکی از ویژگی‌های آن مقطع این بود که فاصله بین مردم و مسئولان کم بود و مانند الان نبود. دفاع مقدس مشخصه‌هایی دارد که بنابر ارزش بنیاد حفظ و نشر ارزش‌های دفاع مقدس باید توسعه داده شود.

جانشین بنیاد حفظ و نشر ارزش‌های دفاع مقدس همچنین گفت: بنابر یک آمار قریب به ۳ میلیون نفر در خط مقدم جبهه‌ها حضور یافتند که شامل سربازان وظیفه، نیروهای کادر ارتش و سپاه‌ و بسیجیان داوطلب می‌شوند. علاوه بر این چند برابر این جمعیت در پشت جبهه‌ها به رزمندگان کمک کردند و از جنگ پشتیبانی کردند.

وی با بیان خاطراتی از حضور خود در دوران دفاع مقدس و فداکاری‌هایی که رزمندگان برای آماده‌سازی ادوات جنگی می‌کردند به مرور خاطره‌ای پرداخت که رزمندگان حتی برای تمیز کردن وسایل جنگی از گریس‌های چربی که روی آنها وجود داشت حاضر شده بودند لباس‌های خود را از تن خارج کنند و برای همین با زیرپوش در منطقه جنگی تردد می‌کردند و ادامه داد: چنین خاطراتی در هیچ ‌جا بیان نشده است.

وی افزود: میلیون‌ها نفر در دوران دفاع مقدس شرکت کردند و می‌توان گفت اغلب مردم ایران در جنگ نقش داشتند. حتی رانندگان کامیونی که ماموریت ۱۵ روز حضور در منطقه داشتند نیز در آن دوران نقش آفرین بودند.

 

بسیجیان منادیان جنگ جهانی چهارم از نگاه یک غربی

سردار سهرابی با بیان اینکه‌ مطالبه رهبری است که خاطرات آن دوران جمع شود و به فرازهایی از بیانات ایشان درباره جمع‌آوری خاطرات پرداخت و در ادامه با اشاره به مضمون کتابی با عنوان «جنگ جهانی چهارم» به قلم الکساندر دومارانش پرداخت و اینکه وی در مصاحبه با رزمندگان بسیجی که اسیر رژیم بعث بودند با وجود سنین کم حاضر نبودند آزاد شوند و به اروپا بروند. و سپس به طرح این موضوع پرداخت که دومارانش (رئیس سازمان اطلاعات فرانسه و مشاور چند رئیس جمهور آمریکا) این افراد را منادیان ایجاد جنگ جهانی چهارم می‌دانست.

وی افزود: اگر در جنگ چنین افراد –نوجوانانی- داشتیم امروز باید کمر همت ببندیم و داستان آنها را برای نوجوانان امروز تعریف کنیم. یک خلاء که در مورد آثار دفاع مقدس به چشم می‌خورد کمبود کتاب‌ها برای جوانان و نوجوانان است. کتابی که بخواند و به کشورش افتخار کند و غرور او جریحه دار شود.

خبر تکمیل می‌شود…